ONGEREMD – een roman van Rein Gelten over vriendschap, NAH en mantelzorg
Zijn beste vriend Rob krijgt op 46-jarige leeftijd onverwacht een hersenvliesontsteking. Als gevolg daarvan houdt hij niet-aangeboren hersenletsel (NAH) over. Na een revalidatietraject van ruim een jaar probeert Rob zijn leven weer zelfstandig op te pakken in zijn flat in Amsterdam. Dat blijkt echter moeilijker dan gedacht. Zijn familie begrijpt niet goed wat er met hem is gebeurd en weet niet hoe ze met zijn veranderde gedrag moeten omgaan. Ook vrienden vinden het lastig om contact met hem te houden. Wat moet je met iemand die door NAH niet meer dezelfde persoon lijkt te zijn als voorheen? En hoe ga je om met gedrag dat je niet begrijpt en dat soms ronduit confronterend kan zijn?
Voor zijn beste vriend is er geen andere keuze dan er voor Rob te zijn. Hij neemt, min of meer noodgedwongen, de rol van mantelzorger op zich. Omdat Elst en Amsterdam ver uit elkaar liggen, wordt het mantelzorg op afstand. Een rol waarvoor hij niet heeft gekozen en waarvan hij vooraf niet had kunnen bedenken wat die allemaal met zich mee zou brengen.
Zijn ervaringen heeft Rein Gelten verwerkt in zijn roman Ongeremd (in het boek heten de vrienden Rob en Guus).
Het verhaal begint op de middelbare school in Eindhoven, waar de twee jongens elkaar op zestienjarige leeftijd leren kennen. Er ontstaat een vriendschap zoals die in veel levens voorkomt: samen opgroeien, lief en leed delen en uiteindelijk ieder hun eigen weg gaan. Na hun opleiding bouwen Guus en Rob allebei een carrière op in de zakelijke wereld. Ze blijven vrienden en spreken elkaar regelmatig, maar leiden ondertussen hun eigen leven. Tot het noodlot toeslaat.
Aanvankelijk lijkt het erop dat Rob, met hulp van de instanties in Amsterdam en met zijn familie op de achtergrond, zelfstandig kan blijven wonen. Maar langzaam wordt duidelijk dat NAH veel meer gevolgen heeft dan in eerste instantie zichtbaar zijn. Rob is veranderd. Zijn gedrag wordt ongeremd en voor zijn omgeving steeds moeilijker te begrijpen. Er ontstaan conflicten en uiteindelijk trekt zijn familie zich terug.
Wat lange tijd niet wordt gezien, is dat Rob door zijn hersenletsel steeds verder achteruitgaat. Medicijnen worden niet altijd ingenomen, de persoonlijke verzorging schiet tekort en gezond eten is nauwelijks aan de orde. De gevolgen zijn ingrijpend. Uiteindelijk krijgt Rob een herseninfarct en is zelfstandig wonen niet langer mogelijk. Hij verhuist naar een verpleeghuis. Voor Guus is de periode waarin hij zijn vriend probeert bij te staan een intensief leertraject. Over NAH wist hij vooraf maar weinig. En over mantelzorg wist hij misschien nog minder.
“Ik wist ook niet waar ik aan begon.”
Toch zou hij, ondanks alles wat er is gebeurd, de zorg voor zijn vriend zo weer op zich nemen.
Ongeremd is een vlot leesbare roman, rechtstreeks gebaseerd op de persoonlijke ervaringen van de auteur. Het boek gaat niet zozeer over de medische kant van hersenletsel, maar vooral over wat NAH doet met mensen en met de relaties om hen heen. Over vriendschap, familie, onbegrip, mantelzorg en de zoektocht naar een nieuwe manier van omgaan met elkaar.
Rein Gelten beschrijft dit alles op een indringende, spannende en soms dramatische, maar zeker ook humoristische manier. Een verhaal dat laat zien hoe ingrijpend NAH kan zijn – niet alleen voor degene die het overkomt, maar ook voor de mensen die om hem of haar heen staan.
Rein Gelten vertelt regelmatig over zijn boek en was onlangs te gast bij het NAH-café in Heteren. Ongeremd is verkrijgbaar als gedrukt boek bij ondermeer de BRUNA in Elst en De Toren van Bemmel of online te bestellen. Er is ook een E-book.
Website: www.reingelten.nl